Οδηγίες προφύλαξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου

Καθώς ξεκίνησε η περίοδος κυκλοφορίας των κουνουπιών, ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) συνιστά λήψη μέτρων προφύλαξης από τα κουνούπια, ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου, σε περίπτωση επανακυκλοφορίας το 2021

 

Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται στους ανθρώπους κυρίως με το τσίμπημα μολυσμένων κουνουπιών που μολύνονται από μολυσμένα άγρια μεταναστευτικά πτηνά.

Ο ιός δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Η συντριπτική πλειοψηφία των ατόμων που μολύνονται δεν εκδηλώνουν καθόλου συμπτώματα, ένα μικρό ποσοστό εμφανίζει ήπια αυτοπεριοριζόμενη ιογενή νόσο και ένα πολύ χαμηλό ποσοστό περίπου 1%, νοσεί σοβαρά με εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα.

Πώς μεταδίδεται η λοίμωξη από ιό του Δυτικού Νείλου;

– μολυσμένα κουνούπια: Ο κύριος τρόπος μετάδοσης είναι μέσω τσιμπήματος μολυσμένου κουνουπιού (συνήθως το κοινό κουνούπι). Τα κουνούπια μολύνονται από άρρωστα πτηνά.

– μεταγγίσεις, μεταμοσχεύσεις: Σε πολύ μικρό αριθμό περιπτώσεων έχει αναφερθεί μετάδοση του ιού από μεταμόσχευση οργάνου, μετάγγιση αίματος και σπάνια από τη μητέρα στο έμβρυο (συγγενής λοίμωξη).

– Ο ιός δεν μεταδίδεται από άτομο σε άτομο. Δεν μεταδίδεται μέσω της συνήθους κοινωνικής (π.χ. άγγιγμα, φιλί), σεξουαλικής ή άλλης επαφής.

Ποια είναι τα συμπτώματα της λοίμωξης από ιό του Δυτικού Νείλου;

Το 80% των ατόμων που μολύνονται παραμένουν ασυμπτωματικοί, το 20% εμφανίζουν ήπια νόσο, ενώ λιγότεροι από 1 στα 100 ασθενείς (<1%) εμφανίζουν σοβαρή κλινική νόσο που προσβάλλει το κεντρικό νευρικό σύστημα.

– Ασυμπτωματική λοίμωξη: Το 80% (4 στα 5) των ατόμων που μολύνονται δεν εκδηλώνουν κανένα σύμπτωμα.

– Ήπια νόσος: Υπολογίζεται ότι περίπου 20% αυτών που μολύνονται με τον ιό αναπτύσσουν ήπια συμπτωματολογία, όπως πυρετό, πονοκέφαλο, αδυναμία, πόνους στους μυς και τις αρθρώσεις, εμέτους και μερικές φορές δερματικά εξανθήματα (στον κορμό) και διόγκωση των λεμφαδένων. Τα συμπτώματα φεύγουν σε 4-7 ημέρες χωρίς να αφήσουν κατάλοιπα.

– Σοβαρή μορφή νόσου: Λιγότερα από 1 στα 100 άτομα (κυρίως άτομα μεγαλύτερης ηλικίας) αναπτύσσουν τη σοβαρή μορφή της νόσου (εγκεφαλίτιδα/μηνιγγίτιδα). Τα συμπτώματα της σοβαρής νόσου περιλαμβάνουν πονοκέφαλο, υψηλό πυρετό, δυσκαμψία αυχένα, απάθεια, αποπροσανατολισμό, κώμα, τρόμο, σπασμούς, μυϊκή αδυναμία και παράλυση.

Πόσο σύντομα εμφανίζονται τα συμπτώματα;

μετά το τσίμπημα του κουνουπιού μεσολαβούν συνήθως 2-14 ημέρες (χρόνος επώασης) μέχρι την εμφάνιση των συμπτωμάτων.

Πόσο διαρκούν τα συμπτώματα από τον ιό του Δυτικού Νείλου;

Συνήθως διαρκούν μερικές μέρες, αν και μερικές φορές η διάρκεια είναι μεγαλύτερη. Τα συμπτώματα της σοβαρής μορφής της νόσου (εγκεφαλίτιδα/μηνιγγίτιδα) μπορεί να διαρκέσουν μερικές εβδομάδες.

Πώς θεραπεύεται η λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου;

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τη λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Στις ηπιότερες περιπτώσεις ο πυρετός και τα άλλα συμπτώματα περνούν μόνα τους, ενώ στα πιο σοβαρά περιστατικά που χρειάζεται να νοσηλευτούν χορηγείται υποστηρικτική θεραπεία (χορήγηση ενδοφλέβιων υγρών, πιθανή εισαγωγή σε μονάδα εντατικής θεραπείας για μηχανική αναπνευστική υποστήριξη κ.λπ.).

Υπάρχει εμβόλιο για τον ιό του Δυτικού Νείλου;

Δεν υπάρχει προς το παρόν διαθέσιμο εμβόλιο έναντι του ιού.

Γιατί λέγεται ιός του Δυτικού Νείλου;

Ονομάστηκε έτσι γιατί αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά στην επαρχία του Δυτικού Νείλου στην Ουγκάντα το 1937.

Υπάρχει πιθανότητα να μολυνθώ αν κάνω μετάγγιση αίματος ή μεταμόσχευση;

Παρότι υπάρχουν κάποιες μεμονωμένες αναφορές για μετάδοση του ιού με αυτό τον τρόπο, θεωρείται πολύ σπάνιος τρόπος μετάδοσης.

Μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα των κουνουπιών

Τα κουνούπια γεννούν τα αυγά τους στην επιφάνεια του νερού που λιμνάζει. Τα πρώτα δύο στάδιά τους της ζωής ενός κουνουπιού εξαρτώνται από το νερό, χωρίς αυτό δεν μπορούν να αναπαραγάγουν.

Επομένως το πρώτο βήμα για τον έλεγχο των κουνουπιών είναι να μην υπάρχει στην περιοχή μας στάσιμο νερό.

Αλλάζεται τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα το νερό των κατοικίδιων ζώων σας και φροντίστε να μην μένει πουθενά νερό όταν ποτίζεται.

Τα σκοτεινά ρούχα προσελκύουν τα κουνούπια. Όταν βγαίνετε, φορέστε ανοιχτού χρώματος ρούχα για να μην τα προσελκύεται.

Τα αρώματα που μυρίζουν γλυκά, τα σπρέι μαλλιών και οι λοσιόν για μαύρισμα προσελκύουν τα κουνούπια. Είναι καλύτερο όταν βγαίνετε έξω να αποφεύγετε να φοράτε αρώματα.

Τα κουνούπια μας ανιχνεύουν επίσης από το διοξείδιο του άνθρακα της αναπνοής μας, (από μέχρι και 20 μέτρα μακριά). Συνιστάται να μην κάνετε δουλειές που κάνουν βαρύτερη την αναπνοή σας επειδή γίνεστε μεγαλύτερος στόχος.

Αποφύγετε τα γλυκά, τα φρούτα όπως οι μπανάνες δεδομένου ότι αυτά μπορούν να προσελκύσουν τα κουνούπια.

Εάν ψήνετε στη σχάρα, ρίξτε λίγο φασκόμηλο ή δεντρολίβανο στα κάρβουνα για να απωθήσετε τα κουνούπια.

Φυσικές απωθητικές ουσίες για τα κουνούπια

Πολλά φυτά όπως το σκόρδο, η κανέλα, το γεράνι, ο ευκάλυπτος, ο κέδρος, ο βασιλικός, το δεντρολίβανο, τα γαρίφαλα, η μέντα, η σιτρονέλλα, το μελισσόχορτο (που περιέχει σιτρονέλλα), τα κρεμμύδια, το θυμάρι, η καλέντουλα (marigold) και η καλαμίνθη (catnip-catmint), το αιθέριο έλαιο γερανιών και έλαιο σόγιας αποκρούουν τα κουνούπια

 

Φυτά που περιέχουν έλαια και διώχνουν τα κουνούπια

Τα παρακάτω φυτά λόγω των ελαίων που περιέχουν απωθούν τα κουνούπια.

Φυτέψτε τα στον κήπο σας ή σε γλάστρες κοντά στα σημεία που συνηθίζετε να συχνάζετε

Κιτρονέλλα

Η κιτρονέλλα αποτελεί το κύριο συστατικό των διαφόρων αντικουνουπικών που κυκλοφορούν στην αγορά, όπως λοσιόν, αρωματικά κεριά κτλ.

Είναι ένα πολυετές γρασίδι που φτάνει το ένα μέτρο περίπου.

Θέλει ηλιόλουστη θέση και είναι πολύ εύκολο φυτό στην καλλιέργειά του.

Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες θέλει αρκετό πότισμα.

Μελισσόχορτο

Το μελισσόχορτο είναι γνωστό και ως βάλσαμο ή μελισσοβότανο και είναι ένα πολυετές βότανο με απαλή μυρωδιά λεμονιού.

Τα λιωμένα φύλλα του μπορούν να τριφτούν στο δέρμα ως εντομοαπωθητικό.

Το καλοκαίρι θέλει αρκετό νερό.

Κατηφές

Ο κατηφές είναι καλοκαιρινό φυτό με λευκά, κίτρινα και πορτοκαλί άνθη.

Τα φύλλα του έχουν μία χαρακτηριστική μυρωδιά που σε πολλούς είναι ενοχλητική, λόγω της πυρεθρίνης που περιέχουν, ουσίας που αποτελεί συστατικό για πολλά φυτοφάρμακα.

Είναι φυτό εύκολο και του αρέσει ο ήλιος.

Εκτός από τα κουνούπια απωθεί και άλλα έντομα.

Αρμπαρόριζα

Η αρμπαρόριζα έχει μία έντονη μυρωδιά που θυμίζει λιβάνι και δεν αρέσει καθόλου στα κουνούπια.

Είναι φυτό γρήγορης ανάπτυξης και καθόλου απαιτητικό αφού δεν θέλει ούτε πολύ νερό ούτε ιδιαίτερο έδαφος.

Πρέπει όμως να στραγγίζει καλά.

Λουίζα

Η λουίζα είναι ένας φυλλοβόλος θάμνος που όταν την ακουμπάτε αναδίδει ένα έντονο άρωμα λεμονιού.

Χρησιμοποιείται στην κουζίνα και κυρίως στην παρασκευή τσαγιού και cocktails.

Η λουίζα θέλει πολύ ήλιο και μέτριο πότισμα.

Φυτέψτε την κοντά σε διαδρόμους ώστε να δίνει άρωμα καθώς περνάτε.

Βασιλικός

Υπάρχουν πολλά είδη βασιλικού αλλά την μεγαλύτερη αντικουνουπική δράση έχει ο λεμονοβασιλικός.

Φυτέψτε βασιλικούς σε μεγάλες γλάστρες με καλό χώμα ή στον κήπο σε φωτεινά έως ηλιόλουστα σημεία.

Για να τον διατηρήσετε πρέπει να τον ποτίζετε αρκετά και να αφαιρείτε τα μπουμπούκια του, ώστε να μην ανθίσει και αποδυναμωθεί το φυτό.

Κόψτε μερικά φύλλα βασιλικού και τρίψτε τα στο δέρμα σας ώστε να μη σας επιτεθούν τα κουνούπια.

Λεβάντα

Η λεβάντα είναι διακοσμητικό φυτό με έντονο άρωμα για τον κήπο μας που δεν αρέσει καθόλου στα κουνούπια και πολλά άλλα έντομα.

Τα αποξηραμένα άνθη της διώχνουν τον σκώρο από τα ντουλάπια τους.

Η λεβάντα είναι ένας χαμηλός θάμνος που ανθίζει ανάλογα την ποικιλία από άνοιξη έως το καλοκαίρι και ευδοκιμεί σε ηλιόλουστα σημεία.

Δεν είναι απαιτητική ως προς το έδαφος και αρκείται σε λίγο νερό.